Amerikaanse NAVO-ambassadeur: meer samenwerking nodig met Europa om defensie-productie op te krikken
"We verwachten dat onze bondgenoten een been bijtrekken", zegt Whitaker. Hij ziet dat Nederland en andere landen ook al serieuze stappen nemen om hun eigen defensie te versterken. Maar er is nog veel meer nodig.
"Te lang ging iedereen ervan uit dat de Verenigde Staten wel zorg zou dragen en zou betalen voor de veiligheid van Europa", zo herhaalt hij de boodschap die ook steeds uit Washington klinkt.
Dol op stroopwafels
Op roadshow langs een aantal Europese landen deed Whitaker deze week ook Den Haag aan. Het is niet zijn eerste bezoek aan de Hofstad. NAVO-baas Mark Rutte nam hem al een keer mee naar diens favoriete Indonesische restaurant Poentjak. Het smaakte hem goed.
Ook is hij dol op de stroopwafels die Rutte steevast op zijn bureau heeft staan op het NAVO-hoofdkwartier in Brussel. Veel verder reikt Whitakers kennis van ons land nog niet.
Bekijk het gesprek met de ambassadeur hier:
In het kielzog van de NAVO-ambassadeur reisden tientallen Amerikaanse defensiebedrijven mee. Het doel van de roadshow is niet alleen om opdrachten binnen te slepen voor de Verenigde Staten, maar vooral ook om Amerikaanse en Europese bedrijven aan elkaar te koppelen. Om zo de militaire productie aan deze kant van de oceaan aan te jagen.
Europa steekt wereldwijd meeste geld in Defensie
Nederlandse bedrijven
"We zeggen niet alleen: geef ons je geld en we geven jullie goed materieel", zegt Whitaker in een gesprek met RTL Nieuws. "We hebben ook productiecapaciteit nodig hier in Europa. En we zoeken dus ook Nederlandse bedrijven die onderdeel kunnen zijn van dit verhaal." Tijdens zijn Nederland-trip heeft Whitaker ook een paar werkbezoeken afgelegd. En hij zegt onder de indruk te zijn van wat hij heeft gezien.
Op de NAVO-top vorig jaar in Den Haag is afgesproken om de defensie-uitgaven de komende jaren fors te verhogen tot 3,5 procent van het bruto binnenlands product in 2035. In Ankara volgende maand wordt de tussenbalans opgemaakt.
Veel landen maken daar al serieus werk van. Andere landen, zoals Spanje, blijven achter. Maar uiteindelijk ontkomt niemand eraan zijn deel te doen, waarschuwt Whitaker. "We verwachten dat alle bondgenoten hun defensieuitgaven verhogen."
Fregatten en tanks zijn duur
Over Spanje, dat zegt met minder geld de afgesproken doelen te kunnen halen, is Whitaker duidelijk. "Laat het maar zien dan. Als je denkt het goedkoper te kunnen doen, leer ons dan hoe. Maar we weten allemaal dat fregatten en tanks en ander militair materieel veel geld kosten." En hij verwacht dat Madrid daar vroeg of laat ook wel achter zal komen.
NAVO-baas Rutte wuift Europese kritiek weg over paaien Trump rond Iran-oorlog
'Rutte is een vriend'
De afgelopen tijd is vaak de vraag gesteld hoe gecommitteerd de Amerikanen nog zijn aan de NAVO. Zorgen dat de Verenigde Staten het bondgenootschap de rug zouden toekeren, wuift hij weg. "Wij zijn wel een supermacht, maar onze middelen - zoals vliegdekschepen en troepen - zijn niet oneindig. En we willen dus dat Europa meer zelf doet."
De afgelopen tijd klonk regelmatig kritiek op Rutte, die zijn oor te veel naar Washington zou laten hangen. Whitaker wil er niks van weten.
"Rutte is een vriend", zegt hij. En een uitzonderlijk politicus, voegt hij daaraan toe, die haarscherp ziet dat de verhoudingen tussen de Verenigde Staten en Europa in de NAVO scheef zijn. En hij laat er geen geheim over bestaan dat hij dik tevreden is met de inspanningen die de NAVO-baas levert om te zorgen voor meer evenwicht in het bondgenootschap.
