Trump haalt 5000 militairen uit Duitsland: 'Bedoeld als straf'

Trump was deze week duidelijk niet te spreken over uitspraken van de Duitse bondskanselier Merz. Die noemde de oorlog met Iran 'ondoordacht' en zei dat Iran daarmee de kans kreeg de Amerikanen te vernederen. Wat volgde? Een boze post op Truth Social waarin Trump schreef dat Merz 'niet weet waar hij het over heeft'.

Kort daarna schreef Trump ook dat de VS onderzocht of er minder Amerikaanse troepen in Duitsland gestationeerd moesten worden. Die stap wordt nu gezet: naar verwachting worden 5000 militairen de komende zes tot twaalf maanden teruggehaald.

NAVO-bondgenoten 'straffen'

"Trump heeft duidelijk gemaakt dat hij dit als straf ziet voor Duitsland", zegt Jack Thompson, universitair docent Amerikaanse studies aan de UvA. Volgens hem denkt Trump in wat goed werkt voor krantenkoppen en past 'Trump straft Duitsland' mooi in dat rijtje. 

Persbureau Reuters ontving bovendien vorige week een interne e-mail van het Pentagon, waarin opties werden genoemd om NAVO-bondgenoten te 'straffen', omdat zij in de ogen van Trump niet genoeg helpen bij de oorlog in Iran.

Tegelijkertijd speelt er binnen Trumps regering ook al langer iets anders mee: het idee dat Europa meer voor zijn eigen verdediging moet betalen en doen. Denk aan de NAVO-norm van 5 procent.

Amerikaanse bases in Europa

Volgens cijfers van het Amerikaanse Defense Manpower Data Center (DMDC) waren er afgelopen december ongeveer 68.000 Amerikaanse militairen in Europa. Meer dan de helft daarvan, zo'n 36.000, zat in Duitsland. In Nederland waren er zo'n 400 Amerikaanse manschappen. 

Waarom zijn er zoveel Amerikaanse militairen in Duitsland? Dat heeft alles te maken met de geschiedenis. Nadat het Duitse naziregime verslagen was, zaten er ongeveer 1,6 miljoen Amerikaanse militairen in Duitsland. Dat aantal ging snel omlaag, maar tijdens de Koude Oorlog bleef Duitsland een van de belangrijkste plekken voor Amerikaanse troepen in Europa.

Koude Oorlog

Volgens Thompson kwam dat doordat Duitsland op de grens lag van de NAVO en het en Warschaupact. Als er toen een groot conflict tussen de VS en de Sovjet-Unie was uitgebroken, dan zou Duitsland waarschijnlijk een van de eerste plekken zijn geweest waar dat zou gebeuren.

Na het einde van de Koude Oorlog verdween een deel van de militaire bases, maar niet alles. Veel bases bleven handig voor andere militaire operaties. Zo gebruikt de VS locaties in Europa nog altijd als belangrijk knooppunt voor missies richting Afrika en het Midden-Oosten. De VS verkoopt hun aanwezigheid dus misschien wel als gunst aan Europa, maar volgens Thompson is het ook in het belang van de Verenigde Staten zelf. 

Trump zei deze week ook te kijken of hij troepen uit Italië en Spanje kon terugtrekken, landen die ook kritisch waren over de oorlog met Iran. 

Toch verwacht Thompson niet dat het aantal militairen in Europa dramatisch omlaag zal gaan "Dit is geen wereldschokkende gebeurtenis, maar het is wel de moeite waard om er aandacht aan te besteden. Is dit het begin van een reeks van dit soort verplaatsingen?" 

Zelf zag de Duitse regering deze stap wel aankomen. Volgens de Duitse minister van Defensie Boris Pistorius was het 'te voorzien' en is Duitsland op de goede weg om zelf meer verantwoordelijkheid te nemen voor de eigen veiligheid.

Vorig weekend was er een aanslag op de Amerikaanse president Trump bij een mediagala. Trump reageerde in een interview op de schietpartij: