Defensienota: over vijf jaar moet helft slagkracht komen van onbemande wapensystemen
Op dit moment leunt de krijgsmacht nog sterk op tanks, vliegtuigen, fregatten en andere bemande systemen. Drones en andere onbemande systemen zijn vaak heel effectief en kunnen veel mensenlevens sparen, blijkt uit de ervaringen in Oekraïne. Het vorige kabinet maakte investeringen in drones daarom al tot speerpunt.
In de Defensienota 2026, die Samen Voorwaarts! heet, wordt daar nog een schep bovenop gedaan. Het uitgangspunt wordt: onbemenst waar het kan. Daarnaast blijft het kabinet investeren in gevechtsvliegtuigen, schepen en ander materieel. Dat is nodig om te kunnen voldoen aan de eisen die de NAVO aan Nederland stelt.
Miljarden extra
Nederland moet volgens de nieuwe NAVO-capaciteitsdoelstellingen meer gevechtskracht, luchtverdediging en logistieke ondersteuning kunnen leveren. Dit jaar bedraagt de defensiebegroting al zo’n 27 miljard euro. Komende jaren komen daar nog miljarden euro’s extra bij, om in 2035 te voldoen aan de afspraak van 3,5 procent defensie-uitgaven.
Als Nederland de defensiemiljarden 'slim inzet', levert het ons ook nog wat op
Komende jaren wil het kabinet onder andere extra F-35-gevechtsvliegtuigen aanschaffen om zo de bestaande drie F-35-squadrons sterker te maken. Dat vergroot de inzetbaarheid. Hierdoor kunnen meer toestellen klaarstaan voor inzet, kan inzet langer worden volgehouden en hebben eenheden meer slagkracht.
Om aan de taken te voldoen die de NAVO aan Nederland heeft opgelegd, werd eerder al duidelijk dat de marine meer zogenaamde ASW-fregatten krijgt, die kunnen jagen op vijandelijke onderzeeërs. Verder wordt de maritieme helikoptervloot uitgebreid met extra NH-90-gevechtshelikopters.
Luchtverdediging
Gebrekkige luchtverdediging is een van de zwakste plekken van de NAVO in Europa. Ook Nederland schiet op dit punt nog altijd tekort. Komende vier jaar wordt daar flink in geïnvesteerd. Zo bestelde staatssecretaris Boswijk van Defensie (CDA) onlangs al een extra Patriot-luchtafweersysteem.
Dit wil de NAVO van Nederland: 19 miljard euro en 18.000 militairen extra
Verder trekt het kabinet de portemonnee om munitievoorraden aan te vullen. Eerder werd al duidelijk dat Boxer-pantservoertuigen worden voorzien van zwaardere kanonnen en antitankmiddelen. Naast investeringen in materieel moet Defensie komende jaren ook duizenden militairen en reservisten aantrekken om aan de NAVO-doelstellingen te voldoen.
Dit zijn de drones die Defensie wil hebben
Opvallend is dat in deze Defensienota geen aantallen en bedragen worden genoemd. Dat is een bewuste lijn die het ministerie enkele maanden geleden heeft ingezet, met als argument dat de vijand niet wijzer moet worden gemaakt dan hij al is.
'Gebrek aan duidelijkheid'
Niet iedereen is het daarmee eens. In de Tweede Kamer klinkt gemor over het gebrek aan duidelijkheid bij de grote defensie-uitgaven. En ook binnen het ministerie vinden sommigen dat je juist in een tijd van miljardeninvesteringen transparant moet zijn.
